حوزه های مشاوره مدیریت

تلاش می‌شود در سلسله مقالات آتی، زمینه‌های اصلی ارائه خدمات مشاوره مدیریت و خروجی‌های قابل انتظار از هر حوزه مورد بررسی قرار گیرد.

به طور کلی می‌توان حوزه‌های اصلی مشاوره مدیریت را به صورت زیر طبقه‌بندی کرد:

1. مدیریت عمومی و مالی

2. مدیریت بازاریابی و فروش

3. مدیریت منابع انسانی

4. مدیریت بازرگانی و تامین

مدیریت مالی

6. مدیریت پروژه

7. بهبود عملکرد

8. مدیریت تکنولوژی

9. مدیریت اطلاعات

10. خریداری، ادغام و بازسازی سازمانی

طبقه‌بندی فوق با کمی تفاوت مورد قبول همه بنگاه‌های بزرگ مشاوره مدیریت در سطح جهان است. طبیعی است که هر یک از حوزه‌های مذکور شامل بخش‌های گوناگونی است که نیاز به بررسی تخصصی دارد. در این نوشتار با حوزه مدیریت عمومی آشنا خواهید شد.

حوزه مدیریت عمومی حوزه‌ای از مشاوره مدیریت است که با مسایل کاملا استراتژیک شرکت‌ها و سازمان‌ها سر‌وکار دارد. به عبارت دیگر، تمامی رخدادهای استراتژیک برای اجرایی شدن به همگرایی هیات‌های مدیره و گاه مجامع شرکت‌ها نیاز دارند. برخی از مهم‌ترین خدمات مشاوره‌ای قابل ارائه در این حوزه عبارتند از:

مدیریت استراتژیک
از حوزه مدیریت استراتژیک در سازمان‌ها بسیار صحبت می‌شود و بسیاری از شرکت‌ها در این زمینه مشاورانی را به صورت فردی یا شرکتی به خدمت گرفته‌اند. اما متاسفانه، به دلیل به‌روز نبودن و عدم آگاهی کافی برخی از این مشاوران، پیاده‌سازی نظام‌های برنامه‌ریزی استراتژیک در بسیاری از شرکت‌ها به پدیده‌ای فانتزی و بلااستفاده تبدیل شده است. این در حالی است که مشاوران می‌توانند راهکارهایی مطمئن در حوزه‌هایی همچون برنامه‌ریزی استراتژیک چرخه عمر محصولات، استراتژی‌های مبتنی بر منبع، تدوین و برنامه‌ریزی‌ مزیت‌های رقابتی بنگاه‌ها، تدوین نقشه راه واحدهای تجاری زیرمجموعه، استخراج ظرفیت‌های رشد و توسعه، استراتژی ساخت هلدینگ‌های عمومی و تخصصی و بسیاری موارد دیگر به شرکت‌ها و سازمان‌ها ارائه دهند. هدف اصلی سیستم‌های برنامه‌ریزی و مدیریت استراتژیک را می‌توان کاهش ریسک سازمان‌ها در دستیابی به رشد پایدار دانست.

سازماندهی
سازماندهی از نخستین حوزه‌هایی است که پس از پیدایش علم مدیریت مدرن مورد توجه قرار گرفت. ساختار یک شرکت یا سازمان می‌تواند بهره‌وری آن را به میزان قابل‌توجهی تحت تاثیر قرار دهد که متاسفانه این مساله در موارد بسیاری مغفول مانده است. در اکثر سازمان‌ها و شرکت‌ها بدون توجه به فرآیندهای پایه‌ای و مکانیزم‌های مدرن و صرفا بر اساس وظایف، نوعی سازماندهی سنتی پیاده‌سازی می‌شود. این سازماندهی شامل تعدادی معاونت یا مدیریت با تقسیم‌بندی مالی و اداری، تولید، بازرگانی و یا نظیر آن‌ها است. این در حالی است که ترکیب ساخت‌های سازمانی‌ سنتی با ساخت‌‌های مدرن نظیر سازماندهی ماتریسی، سازماندهی مبتنی بر محصول، ساختارهای دانش بنیان، ساختارهای تیمی، ساختار مدیریت بحران و … می‌تواند کارایی و اثربخشی ویژه‌ای را در سازمان‌ها ایجاد کرده و در بعضی موارد به شرکت‌ها در دستیابی به اهدافی بنیادین که حصول آن‌ها قبلا ناممکن به نظر می‌رسید، کمک کند.
‌شرکت‌های مشاوره مدیریت می‌توانند خدمات موثری در این زمینه به بنگاه‌های اقتصادی ارایه نمایند.

مدیریت دانش
اطلاعات مفید در هر سازمان یا شرکت از کوچک‌ترین جزء یعنی داده‌ها تشکیل می‌شوند. داده‌ها (Data) پس از جمع‌آوری و پردازش به اطلاعات (Information) تبدیل می‌شوند. در صورت ذخیره و مدیریت مناسب و صحیح اطلاعات، می‌توان انتظار  خلق دانش (Knowledge) در سازمان یا شرکت را داشت. دانش یکی از مهم‌ترین منابع و مزایای رقابتی سازمان‌ها در عصر حاضر به‌شمار می‌رود. شرکت‌هایی که تنها به اطلاعات و تجربیات ذخیره شده در ذهن کارشناسان و مدیران میانی خود اتکا می‌کنند، علاوه بر این که سرمایه بزرگی را در مکانی نامطمئن ذخیره می‌نمایند، امکان به اشتراک‌گذاری اطلاعات و دانش که منجر به افزایش یادگیری سازمانی و در پی آن افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها می‌شود، را نیز از خود سلب می‌نمایند.
مدیریت دانش می‌تواند به صورت عملیاتی در قالب‌هایی گوناگون از جمله خرده‌سیستم‌هایی همچون بازاریابی هوشیار (Intelligent Marketing)، سیستم‌های هوشمند بهره‌وری منابع انسانی، نظام‌های اطلاعاتی پشتیبانی تصمیم‌گیری (DSS) و … در سازمان‌ها پیاده‌سازی شود.

خوشبختانه، استفاده از سیستم‌های اطلاعات مدیریت (MIS) در این رویکرد بسیار متداول است. اما متاسفانه، این روند اغلب در این مرحله خاتمه یافته و گسترش نهایی آن که می‌تواند به مدیران در فرایندهای مختلف تصمیم‌گیری کمک کند، انجام نمی‌شود. مشاوران مدیریت می‌توانند در قالب طرح‌های جامع فناوری اطلاعات و ارتباطات و با بررسی تخصصی فرآیند‌ها و نیازهای سازمان‌ها علاوه بر افزایش ضریب موفقیت استفاده از مدیریت دانش، هزینه‌ها و ریسک‌های مربوطه را نیز به میزانی قابل‌توجه کاهش دهند.

برای ویرایش روی دكمه ویرایش كلیك كنید.